Hastanın İnsani Değerlerine Saygı Gösterilmesi ve Hastayı Ziyaret

Hasta Hakları Yönetmeliği m.39'da hastanın insani değerlerine saygı gösterilmesi ve ziyaretçi kabulü konusu düzenlenmiştir. Bu yazıda Yönetmelikteki düzenleme ile ilgili bilgi verilecek ve bazı konularda mevcut duruma ilişkin gözlemler kısaca aktarılacaktır.


Yönetmeliğe göre hasta, sağlık hizmetlerinden faydalanırken sunulan hizmetin ve hizmetin sunulduğu ortamın hastanın kişilik değerlerine zarar vermeyecek şekilde organize edilmesi gerekir. Bunun en basit örneği hizmeti sunan sağlık personelinin hastaya, hasta yakınlarına ve ziyaretçilere güler yüzlü, nazik, şefkatli davranmasıdır.


Ülkemizde özellikle kamuda çalışan sağlık personelinin çalışma koşulları göz önüne alındığında hastaya hizmeti güler yüzlü, nazik ve şefkatli biçimde sunmak sağlık personeli için ilave çaba gerektirmektedir. Sağlık hizmetlerine zorlu bir çaba sonucu ulaşabilen hasta ve hasta yakınlarının ise sağlık personelinden nazik bir yaklaşım beklemesi kanımızca son derece insani ve anlaşılabilir bir durumdur. Sağlık Hakkı Derneği hem sağlık çalışanlarına hem de hasta ve hasta yakınlarına bu tip süreçlerde yaşadıkları zorluklar için ücretsiz psikolojik destek sunmaktadır.

Yönetmelik, sağlık hizmetlerinin her safhasında, hastalara, onların bedeni ve ruhi durumları dikkate alınarak, hangi işlemin neden ve nasıl yapıldığı, yapılacağı gibi hususlarda bilgi verilmesi gerektiğini düzenlemektedir. Diğer taraftan kamuda çalışan hekimler ise muayene için ayrılan sürenin sistematik bir muayeneye ve hastayı detaylıca aydınlatmaya yeterli olmadığından yakınmaktadır.


Hastaların bekletilmeleri söz konusu ise, bekletilmenin sebepleri hususunda gerekli ve yeterli bilgi verilmesi gerekliliği de Yönetmelikte düzenlemiş olsa da kamu hastanelerinde hastaların hasta hakları birimlerine en sık başvurma sebeplerinden biri randevu saatinde sağlık hizmeti alamamaktır. Randevu saatinde randevu alınan doktorun görevde olmaması - izinli olması gibi durumlar da yaşanabilmekte ve bu tip değişiklikleri hastalar genellikle muayene olmaya geldiklerinde öğrenmektedir.


Sağlık tesislerindeki hijyen koşullarının insan onuruna uygun olması; gürültü ve rahatsız edici diğer bütün etkenlerin bertaraf edilmesi gerekir.


Bu maddede düzenlenen tüm hususlar gerektiğinde hasta tarafından talep konusu yapılabilir ve bu konularda hasta hakları birimlerine başvurulabilir. Hasta ve hasta yakınları dilerse Sağlık Hakkı Derneği'nin hukuki destek biriminden başvuru süreçleriyle ilgili daha detaylı bilgi talep edebilirler.


Hastanın ziyaretçi kabul etmesi mümkündür fakat bu konuda hastanenin belirlediği kurallara uyulması ve ziyaretlerin hiçbir hastayı rahatsız etmeyecek şekilde gerçekleştirilmesi gerekir. Yatarak tedavi edilen hasta için sevdikleriyle sosyalleşmek bir ihtiyaç olsa da gerek Covid-19 pandemisi sırasında gerek ise pandemi dışındaki dönemlerde hasta ve diğer hastalar bakımından sakıncaları olabilir ve hastaya yarar yerine zarar verebilir. Bu sebeple hasta ziyaretine ilişkin konulan kurallara hasta yakınları ve ziyaretçilerin uyması önemlidir. Diğer yandan hastane yönetimleri, hasta ziyaretine ilişkin kısıtlamalar koyarken hastanın sosyal destek ihtiyacını da gözetmeli; ziyaretçi kabul edilemeyen durumlarda başka ilave sosyal destek mekanizmalarını devreye sokmalıdır.


 

Hasta Hakları Yönetmeliği

Madde 19- Hasta, kişilik değerlerine uygun bir şekilde ve ortamda sağlık hizmetlerinden faydalanma hakkına sahiptir.

Sağlık hizmetlerinde görev alan bütün personel; hastalara, yakınlarına ve ziyaretçilere güleryüzlü, nazik, şefkatli ve sağlık hizmetleri ile ilgili mevzuat ve bu Yönetmelik hükümlerine uygun şekilde davranmak zorundadır.

Sağlık hizmetlerinin her safhasında, hastalara, onların bedeni ve ruhi durumları dikkate alınarak, hangi işlemin neden ve nasıl yapıldığı, yapılacağı ve bekletilmeleri sözkonusu ise, bekletilmenin sebepleri hususunda gerekli ve yeterli bilgi verilir.

Sağlık kurum ve kuruluşlarında, insan haysiyetine yakışır gereken her türlü hijyenik şartların sağlanması, gürültünün ve rahatsız edici diğer bütün etkenlerin bertaraf edilmesi esastır. Gerektiğinde, bu hususlar hasta tarafından talep konusu yapılabilir.

Hasta ziyaretçilerinin kabul edilmesi, kurum veya kuruluşça belirlenen usul ve esaslara uygun olarak ve hastaların huzur ve sükunlarını bozacak fiil ve tutumlara sebebiyet vermeyecek şekilde gerçekleştirilir ve bu konuda gereken tedbirler alınır.