• Asiye Balaban

Dünya Sepsis Günü


Hayati risk taşıyan ve yoğun bakım ünitelerinde ölümlerin en önemli sebebi olan sepsise karşı farkındalığı arttırmak amacıyla Uluslararası Sepsis Birliği (GSA) tarafından ilk kez 2011 yılının Eylül ayı "Sepsis Farkındalık Ayı" olarak ilan edilmiş; 2017 yılında ise Dünya Sağlık Örgütü (WHO) sepsisin önlenmesi, tanınması ve tedavisinin küresel bir öncelik olduğunu bildirerek 13 Eylül'ü "Dünya Sepsis Günü" ilan etmiştir.

Sepsis, vücudun enfeksiyona karşı geliştirmiş olduğu kontrolsüz ve abartılı yanıt sonucunda kendi doku ve organlarına zarar vermeye başlamasıyla ortaya çıkan, bağışıklık sisteminin çökmesine neden olabilecek bir hastalıktır.

Sepsis; yüksekten düşme, trafik kazası, miyokard enfarktüsü, ağır enfeksiyon, basit ya da zor bir ameliyat gibi herhangi bir nedenle vücutta ciddi bir stres yaratan olaylar sonrasında da gelişebilir.

Günümüzde kalın bağırsak ve meme kanserine bağlı ölümlerin toplamından daha fazla hasta sepsis nedeni ile hayatını kaybetmektedir.

  • Kimlerde Görülür?

Yaş, cinsiyet ve sosyo ekonomik durumlardan bağımsız her bireyde görülebilir ancak özellikle bebekler, ileri yaştaki bireyler ve hamilelerde daha sık rastlanan bir hastalıktır.


  • Semptomları Nelerdir?

Konuşma bozukluğu, şuur kaybı, titreme, yüksek ateş, kas ağrısı, idrar çıkışının olmaması, nefes darlığı ve ciltteki renk değişikliği vb.

  • Komplikasyonları Nelerdir ?

Sepsis kötüleştikçe beyin, kalp ve böbrek gibi organlara giden kan akışı bozulup dokulara zarar veren küçük kan pıhtıları ve kan damarı patlaklarına yol açan anormal bir pıhtılaşma oluşturmaktadır.

  • Nasıl Tedavi Edilir?

İlk olarak antibiyotik tedavisine başlanır. Gerekli olan durumlarda ise hipotansiyon, perfüzyon anormallikleri ve sıvı değişimi tedavileri uygulanır.

  • Tanısı Nasıl Konur?

Kan kültürü; enfeksiyona sebep olan patojenin üretilmesi ve tespit edilmesi için standart bir yöntemdir. Genellikle her septik dönem başına her bir setin; bir aerobik ve bir anaerobik şişeden oluşacak şekilde iki ya da üç kan kültürü alınarak sonuç elde edilir.

 

Kaynakça

  1. Global Sepsis Alliance. International Organizations Declare Sepsis a Medical Emergency: issued by an expert panel representing 20 adult and pediatric intensive care societies, 2010.

  2. Saito, H., Timurkaynak, F., Borzykowski, T., Kilpatrick, C., Pires, D., Allegranzi, B., & Pittet, D. (2018). “Sağlık Bakımında Sepsisi Önlemek Elinizde”; 5 Mayıs 2018 Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ)’nün YAŞAM KURTARIN: Elinizi Temizleyin Kampanyası. Klimik Dergisi, 31(1), 2.